برق صنعتی, بلاگ

تست کنتاکتور چگونه انجام می شود؟

تست کنتاکتور

در صنعت برق، تجهیزات و وسیله های الکتریکی زیادی مورد استفاده قرار می گیرند. این وسایل با توجه به نقش مهمی که ایفا می کنند، هزینه نسبتا بالایی را در بر می گیرند. یکی از این تجهیزات، کنتاکتور است. در این مقاله قصد داریم نحوه تست کنتاکتور را مورد بررسی قرار دهیم.

کنتاکتور چیست؟

کنتاکتور نوعی دستگاه سوئیچیگ (کلید زنی) الکتریکی می باشد‌. این دستگاه جهت خاموش و روشن کردن مدار الکتریکی مورد استفاده قرار می گیرد. در واقع کنتاکتور نوعی رله است. درست است که در خانواده رله ها است، اما تفاوت اساسی که با رله ها دارد این است که کنتاکتور در دستگاه هایی با ظرفیت تحمل جریان بالاتری مورد استفاده قرار می گیرد و رله در دستگاه‌ هایی با جریان پایین تر مورد استفاده قرار می‌گیرد. ساختار کنتاکتور پیوسته است و از این رو نصب آن به راحتی انجام می‌ شود.

نحوه عملکرد کنتاکتور

عملکرد کنتاکتور بدین صورت است که بوبین کنتاکتور توسط جریانی که در آن جریان دارد، برق دار می شود. پس از برق دار شدن بوبین، میدان مغناطیسی ایجاد می شود. منظور از بوبین، سیم پیچ ها است. حالا کار این میدان چیست؟

میدان مغناطیسی جوشن (آرمیچر) را به حرکت در می آورد. کنتاکت بسته(Normally Close به اختصار NC) بین کنتاکت‌ های ثابت و متحرک قرار می گیرد و مدار را کامل می کند. این موضوع موجب می شود که جریان توسط کنتاکت‌ ها به بار انتقال پیدا کند. در نتیجه هنگامی که جریان کنتاکتور قطع گردد، بوبین بی برق می شود و مدار را باز می‌ نماید.

کار اصلی کنتاکتور در واقع باز و بسته شدن سریع کنتاکت‌ ها است. این موضوع تاثیر مستقیم بر نحوه تست کنتاکتور ها دارد‌. بنابراین برخورد کنتاکت‌ های متحرک با سرعت با کنتاکت‌ های ثابت انجام می شود و به سرعت به سمت بالا جهش می کند.

در اکثر کنتاکتور ها برای اینکه این جهش صورت نگیرد و از اتفاق آن جلوگیری شود، از کنتاکتور با اتصالات دو راهه استفاده می کنند. جریانی که به بویین وارد می شود ac یا dc هستند. (رنج بین 12Vac یا 12Vdc تا 690Vac تا 440Vdc). بوبین ها مقدار خیلی کمی از جریان جاری در کنتاکتور ها را مصرف می نمایند. برای صرفه جویی در برق مصرفی، مدارات اقتصادی به کار می آیند.

به طور کل بعد از عبور جریان الکتریکی از کنتاکتور، میدان مغناطیسی قوی ایجاد می شود که سبب حرکت آرمیچر به سمت بوبین می شود. در نتیجه قوسی الکتریکی ایجاد می شود. در مرحله بعد این جریان الکتریکی از طریق یک کنتاکت به طرف دستگاهی که کنتاکتور در آن تعبیه شده است، هدایت می‌ شود. پس کنتاکتور موفق شده که یک مدار الکتریکی را خاموش و روشن کند.

نحوه تست کنتاکتور

کنتاکتور یکی از وسایلی است که مقدار خرابی آن زیاد است. کنار این موضوع، قطعات یدکی وجود دارد که موجب شده هر برق کار نحوه تست کنتاکتور را فرا گیرد.

نحوه تست کنتاکتور سه فاز

برای نحوه تست کنتاکتور ابتدا باید تجهیزات مورد نیاز را آماده کنید.
1. منبع تغذیه برای تامین ولتاژ نیاز تحریک کنتاکتور
2. مولتی‌متر (ترجیحا دیجیتال)
3. مقداری سیم
تست را باید در دو مرحله با عنوان تست بوبین” و “تست پلاتین‌ ها” انجام دهید.

نحوه تست بویین کنتاکتور

نیروی الکتریکی را به به سمت ورودی کنتاکتور یعنی L برسانید. سیم پیچ ها را از پیچ بیرون بکشید. برای شناسایی سیم ها علائم شناسه مانند L1 ، L2 و L3 را روی سیم بنویسید. سیم ها را از قسمت پایانه کنتاکتور یعنی T شل نمایید‌، سپس آن ها را از روی پیچ بردارید. در این مرحله سیم‌ها را با T1 ، T2 و T3 مشخص کنید. کلید کنترل را به سمت موقعیت روشن بچرخانید و به سیم پیچ کنتاکتور انرژی دهید. ابتدا ولتاژ مورد نیاز بوبین را به کنتاکتور وصل کنید. برای اینکه مطمئن شوید ولتاژ وصل شده است، باید تکانی محسوس کنتاکتور را احساس کنید و یک‌ صدای “کلیک” بشنوید. کنتاکتور های پیشرفته نوعی نشانگر مکانیکی دارند که با تحریک کنتاکتور جا به‌ جا می شوند. در صورتی که عمل انجام شده به درستی نتیجه نداد، یعنی بوبین خراب شده و نیاز به تعویض دارد.

نحوه تست پلاتین‌ های کنتاکتور

در مرحله اول از نحوه تست کنتاکتور ها باید وضعیت کنتاکت ها را مورد بررسی قرار دهید. وضعیت کنتاکت ها توسط مولتی‌ متر دیجیتال یا آنالوگ بررسی می شود. وضعیت قرار گیری مولتی‌ متر، حالت تست اتصال کوتاه (تست بوق) و یا تست اهم می باشد.
1. در صورتی که تحریک کنتاکتور با اعمال ولتاژ به بوبین بود، در صورت سالم بودن باید با اتصال پراب‌های مولتی‌متر بین L1-T1 و L2-T2 و L3-T3 اتصال کوتاه نشان دهد و یا اینکه مقدار اهم حدود صفر بین ده تا پنجاه شود.
2. در صورتی که کنتاکتور تحریک نشده باشد، مدار اتصال باز یا اهم بی نهایت باید با اتصال پراب‌های مولتی‌متر بین ترمینال‌های L1-T1 مشاهده شود.

این دو روش باید برای هر سه ترمینال انجام شود تا نحوه تست کنتاکتور به درستی صورت گیرد. در صورتی که این گونه نبود، یعنی پلاتین مشکل دارد.

نحوه تست کنتاکتور تک فاز دقیقا مشابه نحوه تست کنتاکتور سه فاز است. فقط نیاز به دقت بالا دارد.

دومین تست کنتاکتور

اهم متر ولت را روشن نمایید و آن را به وضعیت اهم در سوئیچ جلوی دستگاه برسانید. گیره قرمز را به روی اهم و گیره سیاه را به روی “معمولی” قرار دهید. با لمس دو لبه صفر اهم‌ را روی اهم متر به وجود آورید. گیره قرمز را به L1 و گیره سیاه را به T1 برسانید. تست باید صفر اهم را نشان دهد. همه ورودی ها و خروجی ها را با این تست انجام دهید. در صورتی که صفر اهم نشان داده نشود، امکان دارد کویل به درستی ورودی ها و خروجی ها را به هم وصل نکرده باشد.
سپس تغییر ولت به کنتور را انجام دهید. به صورتی که گیره قرمز در اتصال دهنده ولت روی متر قرار بگیرد. در مرحله بعد نیرو به سیم پیچ اعمال شود. هر سیم کنتور را به هر اتصال دهنده روی سیم پیچ نزدیک کنید. در صورتی که کنتور ولتاژ را خواند، نحوه تست کنتاکتور به درستی انجام شده است.

نتیجه گیری

در این مقاله با کنتاکتور آشنا شدید و متوجه شدید که وسیله ای مهم در صنعت الکترونیک محسوب می شود. از سمتی مانند سایر تجهیزات برقی امکان خرابی دارد. از این رو باید به نحوه تست کنتاکتور آگاه باشید تا اختلالی در نحوه کارتان پیش نیاید. با مطالعه دقیق این مقاله، نحوه تست کنتاکتور را یاد می گیرید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *