بلاگ, ترانسفورماتور

همه چیز درباره ترانسفورماتور جریان

ترانسفورماتور جریان

یکی از پرکاربرد ترین قطعات الکترونیکی در کار های تکنسین های برق ترانسفورماتور جریان است که همه به نوعی با آن روبرو شده اند.

در ادامه به تعریف و نحوه ی کارکرد این ترانس ها میپردازیم .

 

ترانسفورماتور جریان :

ترانسفورماتور های جریان یا ترانس CT برای تبدیل جریان از مقدار زیاد به مقدار کم استفاده می شود .

این ترانسفورماتور ها جریان مقدار زیاد را از سیم پیچ اولیه مدار گرفته و مقدار آن را کاهش میدهد و به سیم پیچ ثانویه تحویل میدهد.

این ترانس ها برای کار باید به دور از فشار قوی برق قرار گیرند و عایق بندی درستی داشته باشند.

بیشتر ترانس هایی که امروزه در صنعت و تابلو ها استفاده میشوند از نوع مغناطیسی ساده با هسته ی آهنی هستند.

بکارگیری ترانس های جریان :

در خطوط برقی (مصرف،انتقال،تویع و…) جریان ها بسیار متفاوت هستند، مقدار آن ها میتواند بین چند آمپر تا چند هزار آمپر باشد.

برای کنترل و جلوگیری از احتمال وقوع حادثه جریانات باید به جریان مناسب تبدیل شوند.

به دلیل ولتاژ زیادی که روی خطوط وجود دارد اندازه گیری آن به طور مستقیم بسیار خطر ناک است و باید از ترانس جریان استفاده شود که نوعی از آن برای اندازه گیری میباشد که در ادامه به آن میپردازیم .

 

ساختار ترانسفورماتور جریان :

ساختار این ترانس های همانند ترانس های افزاینده میباشد از نظر تعداد دور های موجود ولی از نظر نوع سیم بکار رفته تفاوت دارند به این صورت که سیم پیچ اولیه ضخامت نازکتری دارد و سیپ پیچ ثانویه ضخامت بیشتری دارد .

نحوه ی ساختار آن به شکل زیر است :

مدار ترانس جریان

انواع ترانسفورماتور جریان بر حسب کاربرد :

به طور کلی انواع ترانس برق صنعتی  با توجه به نوع کاربرد ما به دو دسته کلی تقسیم میشوند :

  1. ترانس جریان برای اندازه گیری
  2. ترانس جریان برای حفاظت

 

ترانسفورماتور جریان نقش تبدیل جریان و جداسازی الکتریکی را بازی می کند و در مدار قرار گرفته و اطاعات را به دستگاه های اندازه گیری میفرستند.

ترانس های جریان که برای اندازه گیری استفاده میشوند زمانی شذوع به فعالیت میکنند در سیستم که ولتاژ ما ده ها برابر ولتاز عادی باشد که امری خطر ساز است و با کنترل کردن آن با توجه به ساختاری که دارند از بالا رفتن جریان جلوگیری میکنند .

 

انواع ترانس های جریان بر حسب نوع :

  جریان Wound :

این ترانس های به ترانس سیم پیچ اولیه معروف هستند که سیم پیچ اولیه یک دور است و به صورت سری با هادی اندازه گیری بسته میشود و حوزه ی اندازه گیری آن ها بیت 1 تا 100 آمپر است .

ترانس Wound

جریان توریدی : 

این ترانس ها سیم پیچ اولیه ندارد و خطی که از طریق آن جریان در دستگاه جریان می یابد از طریق یک سوراخ به ترانس وصل می شود.

در این ترانس ها یک ویزگی اصلی وجود دارد که آن شکل یکسان و متقارن آن ها است که باعث شده جریان نست بسیار کمی داشته باشد .

ترانسفورماتور جریان

 

 جریان میله ای :

این ترانس ها فقط دارا سیم پیچ ثانویه هستند و سیم پیچ اولیه همان هسته ای است که سیم پیچ ثانویه به دور آن پیچیده شده است .

ترانس جریان

 

 جریان دستی :

این نوع از ترانس های از نوع ساده ترین ترانسفورماتور های موجود در بازار است که متشکل از یک ترانس جریان و یک آمپرمتر است .

هسته آهنی این ترانس های جریان را می توان هنگام سفت شدن آچار باز کرد و بدون قعطیه سیم از دهانه ی دستگاه عبور کند و مقدار جریان را در نمایشگر نشان دهد و مزیت بسیار خوب این ترانس ها نسبت به آمپرمتر و مولتی مترها این است که در هنگام  اندازه گیری جریان نیازی نیست مدار موجود را قطع کرده و اندازه گیری نمود بلکه در هنگام عبور جریان میتوان آن را اندازه گیری کرد .

ترانس جریان

 

سیم کشی ترانس های جریان :

سیم پیچ اولیه ترانس باید به صورت سری در مدار آزمایشی ما وصل شود و سیم پیچ ثانویه به همه ی قسمت های بار مدار آزمایشی ما متصل شود.

سیم کشی ترانس جریان با توجه به باری که به ترانس وصل است مشخص میشود که سه نوع است :

  • تک فاز: هنگامی که سیم کشی تک فاز در ترازوی بار سه فاز است،از جریان تک فاز برای اندازه گیری بازتاب جریان سه فاز استفاده میشود و با وصل کردن جریان سیم تک فاز به ترانس میتوان آن را اندازه نمود .
  • ستاره: روش ستاره در حالتی استفاده میشود که اندازه جریان بزرگ بوده و به منظور جلوگیری از اتصال کوتاه سه فاز و اتصال کوتاه دو فاز بکار میرود.
  • ستاره سه فاز: از سه ترانس جریان یکشکل و یکسان استفاده شده است ، از آنجا که هر فاز ممکن است دارای جریان متفاوت از دیگری باشد سیم حاصل نمیتواند جریان یکسان را به خروجی بدهد و امکان قطع آن وجود ندارد که در این حالت با عدم استفاده از سه ترانس باعث ایجاد خطاهای اندازه گیری میشود .

ویژگی هایی که در ساختمان ونصب ترانس جریان باید رعایت گردد :

ترانس های جریان باید دارای سیستم خود خنک شونده و دارای عایق های مناسب باشند که از هدر رفت جریان و امکان احتراق جلوگیری کنند.

در سطح ولتاژ ۶۳ کیلوولت ترانس های جریان از نوع رزینی نیز می‌تواند استفاده شود.

ترانس های جریان باید برای نصب در فضایی باز و آزاد باشند و برروی پایه های مناسب قرار گیرد .

خروجی هر یک از ترانس های جریان باید برای عملکرد صحیح وسایل حفاظتی و اندازه‌گیری در محدوده مورد نیاز بار و شرایط خطای مشخص شده مناسب باشد.

نسبت تبدیل های متفاوت ترانسفورماتور جریان، حتی الامکان به وسیله سرهای مختلف از ثانویه آن گرفته شود.

ترانس های روغنی مورد استفاده در صنعت باید دارای ویژگی های زیر باشد:

– نشاندهنده سطح روغن

– دریچه پرکردن روغن

– شیر تخلیه

– درپوش تخلیه

– وسایل لازم و مخصوص برای بلند کردن ترانس های جریان بزرگ و جابجایی آن

خطاهای ترانس جریان :

  1. خطای نسبت تبدیل : زمانی که نسبت تبدیل جریان خارج از محدوده ی اندازه گیری ترانس جریان است رخ می دهد
  2. خطای زاویه: برای زمانی است زاویه سیم به زاویه ترانس جریان همخوان نباشد(این زاویه ها در جدولی روی جعبه ی ترانس جریان آمده است)
  3. CTهای حفاظتی دارای خطای ترکیبی می‌باشند.
  4. CTهای حفاظتی دارای خطای ALF می‌باشند، یعنی از میزان گارانتی که دارد نباید جریان بیشتری اندازه گیری کنند .

و در پایان از ترانسفورماتور جریان برای تبدیل جریان اولیه به جریان ثانویه در یک بستر مغناطیسی استفاده می‌شود. سیم‌پیچی ثانویه این ترانس به شکلی است که جریانی بسیار کوچکتر از جریان سیم‌پیچ اولیه ایجاد میکند.

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *